امیرحسین بساطی

امیرحسین بساطی (در برخی فهرست‌ها با نام امیر بسطامی) دانش‌آموزی اهل کرمانشاه بود. توانا او را نوجوانی ۱۵ ساله یاد می‌کند که عاشق فوتبال بود و به ظاهرش بسیار اهمیت می‌داد. کردپا تاریخ تولد او را ۲۲ آذر ۱۳۸۵ نوشته است که با سن ۱۵ سالی که عفو بین‌الملل، هه‌نگاو و کانون حقوق بشر ایران آورده‌اند هم‌خوان است؛ گزارش‌های خود کردپا او را ۱۶ ساله خوانده‌اند. پدرش غلامرضا خود از بازنشستگان سپاه پاسداران است.

شامگاه چهارشنبه ۳۰ شهریور ۱۴۰۱ (۲۱ سپتامبر ۲۰۲۲)، در هفته نخست خیزش زن، زندگی، آزادی، در جریان اعتراضات خیابان مدرس کرمانشاه هدف شلیک قرار گرفت. کردپا و نفس در قفس گزارش داده‌اند که گلوله به سینه‌اش خورد. هه‌نگاو می‌نویسد او با شلیک مستقیم نیروهای یگان ویژه کشته شد و بیش از ۷۰ ساچمه به پشتش اصابت کرده بود.

خانواده‌اش روزها از او خبری نداشتند. چند بار به نهادهای امنیتی و قضایی مراجعه کردند و پاسخی نگرفتند تا اینکه ویدیوی پیکر خون‌آلود او را در شبکه‌های اجتماعی دیدند. سرانجام به آنها گفتند برای تحویل جسد به بیمارستان طالقانی بروند، اما برای تحویل آن ۹۰ میلیون تومان خواستند. پیکر او روز ۸ مهر ۱۴۰۱، نه روز پس از مرگش، در ازای دریافت پول گلوله‌هایی که به او شلیک شده بود، اخذ تعهد کتبی از خانواده و به این شرط که در کرمانشاه دفن نشود تحویل داده شد. او همان روز در آرامستان روستای دارخور حسن‌آباد از توابع شهرستان اسلام‌آباد غرب، حدود شصت کیلومتر دورتر از زادگاهش، به خاک سپرده شد. ۱۱ مهر نیروهای امنیتی به خانه پدری‌اش یورش بردند و پدرش را بازداشت کردند.

در نخستین سالروز تولدش پس از مرگ، در آذر ۱۴۰۱، برادرش بر مزار او آواز خواند و نوشت: «تولدت مبارک شیرمرد من، امسال کنار من نبودی.» گزارش سال ۲۰۲۶ عفو بین‌الملل نام AMIRHOSSEIN BASATI را ۱۵ ساله و کشته‌شده در کرمانشاه در ۲۱ سپتامبر ۲۰۲۲، همراه با عکس او و عکس مزارش، ثبت کرده است. برخی فهرست‌های اولیه، از جمله فهرست ۶۶۲ نفره کانون حقوق بشر ایران و جدول ویکی‌پدیای فارسی که از آن برگرفته شده، تاریخ را ۱۰ مهر نوشته‌اند، اما گزارش‌های هم‌زمان مرگ او را در ۳۰ شهریور ثبت کرده‌اند.