شهاب‌الدین هاشمی

شهاب‌الدین هاشمی دانشجوی رشته حقوق دانشگاه علامه طباطبایی در تهران و ساکن خوابگاه شهید همت این دانشگاه بود. فهرست تجمیعی کانون حقوق بشر ایران او را ۲۵ ساله و اهل همدان ثبت کرده و فهرست ۶۶۲ نفره همین نهاد او را اهل تهران آورده است. به نوشته ایندیپندنت فارسی، او در نیمسال هشتم تحصیل بود، به همین دلیل اسکانش در خوابگاه لغو شده بود و شب‌ها در نمازخانه خوابگاه می‌ماند.

در اوایل آذر ۱۴۰۱ (دسامبر ۲۰۲۲)، در جریان خیزش زن، زندگی، آزادی، پیکر او حلق‌آویز در خوابگاه پیدا شد. شوراهای صنفی دانشجویان که روز پنجشنبه ۱۷ آذر (۸ دسامبر) این خبر را اعلام کردند، گفتند چند روز از او خبری نبوده و دوستانش نتوانسته بودند با او تماس بگیرند. جدول کشته‌شدگان ۱۴۰۱ در ویکی‌پدیای فارسی تاریخ مرگ را ۱۶ آذر آورده و نوشته است که پیکرش سه روز بعد پیدا شد، در حالی که فهرست‌های کانون حقوق بشر ایران و فهرست شورای ملی مقاومت ۱۷ آذر (۸ دسامبر) را ثبت کرده‌اند.

مقامات دانشگاه و رسانه‌های نزدیک به حکومت به‌سرعت مرگ او را خودکشی خواندند. دانشگاه اعلام کرد او از سال ۱۳۹۷ تحت مراقبت و درمان مرکز مشاوره دانشگاه بوده است و مهدی واحدی، معاون دانشگاه، در گفت‌وگو با ایرنا بر غیرسیاسی بودن او تأکید کرد. همشهری آنلاین و رجانیوز از سابقه بیماری روحی و دست‌نوشته‌ای در محل حادثه نوشتند. برادرش، سید مهدی هاشمی، بیانیه دانشگاه را «کثیف و سرشار از دروغ و تهمت» خواند، اعلام خودکشی پیش از اعلام علت از سوی مراجع قانونی را محکوم کرد و مرگ برادرش را «قتل مشکوک» نامید. او گفت نهادهای امنیتی و غیرامنیتی در سطح استانی و وزارتخانه با تماس‌هایی او را از پاسخ دادن به ادعاهای دانشگاه در اینستاگرام منع کرده‌اند و حق پیگیری را تا روشن شدن همه حقایق برای خود و خانواده‌اش محفوظ دانست.

دانشجویان دانشگاه علامه طباطبایی برای روزهای ۱۹ و ۲۰ آذر در پی این مرگ، که آن را «مشکوک» می‌دانستند، فراخوان تجمع دادند و شورای صنفی دانشجویان کشور از ممنوع‌الورود شدن دست‌کم صد دانشجوی دیگر این دانشگاه به مدت یک ماه با ارسال پیامک خبر داد. مرگ او همچنان مورد مناقشه است و خانواده‌اش روایت رسمی را نمی‌پذیرند.

فهرست ۶۶۲ نفره کانون حقوق بشر ایران (شماره ۴۲۷) و فهرست تجمیعی همین نهاد که علت را «مرگ مشکوک» ثبت کرده، فهرست تجمیعی انگلیسی شورای ملی مقاومت (Shahabuddin Hashemi، تهران، ۸ دسامبر ۲۰۲۲)، جدول کشته‌شدگان ۱۴۰۱ در ویکی‌پدیای فارسی (شماره ۴۴۳) و ویکی‌پدیای آلمانی همگی نام او را در شمار جان‌باختگان خیزش آورده‌اند.