مرتضی رهنما

مرتضی رهنما توپکانلو، شهروند کُرد ۳۷ ساله و ساکن مشهد، مرکز استان خراسان رضوی، و پدر دو فرزند خردسال بود. او نصاب آسانسور بود. به گفته یکی از نزدیکانش، هیچ وابستگی سازمانی نداشت، نه بسیجی بود و نه نیروی انتظامی، و از صبح تا شب کار می‌کرد تا برای همسر و فرزندانش آرامش فراهم کند؛ خودش گفته بود چون در کودکی یتیم شده، نمی‌خواهد فرزندانش کمبودی داشته باشند.

او شب‌های ۱۸ و ۱۹ دی ۱۴۰۴ در اعتراضات شرکت کرد. شب پنج‌شنبه ۱۸ دی (۸ ژانویه ۲۰۲۶)، هنگامی که تک‌تیراندازها در محدوده میدان معراج و پایگاه بسیج معراج شلیک می‌کردند، او تعدادی از مجروحان را از مقابل پایگاه دور کرد و به پارکینگ یک خانه رساند؛ به یاد خواهرش مرضیه و دیگر نزدیکانش، او آن شب حدود بیست مجروح یا پیکر را جابه‌جا کرد و با لباس خون‌آلود به خانه بازگشت. شامگاه جمعه ۱۹ دی (۹ ژانویه ۲۰۲۶) در خیابان امام هادی ۱، دو خودروی پژو ۴۰۵ سفید متوقف شدند، افرادی با لباس شخصی پیاده شدند و یکی از آنان به سر مرتضی شلیک کرد. خلاصه انگلیسی ویتنس ریپورت شلیک را به تک‌تیراندازی بر بام یک پایگاه بسیج نسبت می‌دهد که هنگام انتقال یک مجروح او را هدف گرفت.

پیکر او حدود نیم ساعت کف خیابان ماند، چون تیراندازی آن‌قدر شدید بود که کسی جرئت نزدیک شدن نداشت. وقتی عده‌ای پیکرش را در یک وانت پیکان گذاشتند تا به خانه ببرند، تیراندازی دوباره آغاز شد و ناچار شدند روی پیکر او دراز بکشند تا گلوله نخورند. او را به بیمارستان طالقانی مشهد رساندند و بیمارستان اعلام کرد پیش از رسیدن جان باخته است؛ در برگه پزشکی قانونی علت مرگ «شلیک از سایر اسلحه‌های گرم» ثبت شد. نزدیکانش در چند گروه به سردخانه‌های مختلف سر زدند. پیکر او ۲۱ دی در بهشت رضا شناسایی شد و سرانجام با تدابیر امنیتی در محلی بیرون از شهر به خاک سپرده شد. به خانواده گفته شد که تیراندازی «تروریستی» بوده است.