عرفان ساریخانی دشتی

عرفان ساریخانی دشتی (معروف به عرفان دشتی) اهل تهرانپارس تهران بود. او دانشجوی حسابداری بود و به‌صورت حرفه‌ای عکاسی می‌کرد. در اعتراضات زن، زندگی، آزادی در محله‌اش فعال بود، از جمله در عمامه‌پرانی، و از سوی نیروهای امنیتی شناسایی شد. دو بار تا آستانه بازداشت پیش رفت و با کمک مردم رها شد.

خانواده و منابع حقوق بشری می‌گویند نیروهای امنیتی او را در ۲۶ مهر ۱۴۰۱ (۱۸ اکتبر ۲۰۲۲) ربودند. پیکرش روز ۲۹ مهر (۲۱ اکتبر ۲۰۲۲) حوالی جنگل‌ها و رودخانه جاجرود با بینی و صورت شکسته و آثار شکنجه شدید پیدا شد. مقامات مدعی خودکشی شدند؛ خانواده این روایت را رد کرد. مزار او در بهشت زهرا، ردیف ۸۰ شماره ۳۵، نزدیک مزار علی سیدی است.

عفو بین‌الملل در گزارش سال ۲۰۲۶ «زندگی‌هایی که بی‌رحمانه کوتاه شد» نام عرفان ساریخانی دشتی را در میان قربانیان جنایت علیه بشریت خیزش ۱۴۰۱ آورده و سن او را ۲۱، تاریخ ناپدید شدن را ۱۸ اکتبر ۲۰۲۲ و تاریخ مرگ و پیدا شدن پیکر را ۲۱ اکتبر ۲۰۲۲ در تهران ثبت کرده است. ویکی‌پدیای فارسی و برخی فهرست‌های اولیه خودِ مرگ را ۲۶ مهر نوشته‌اند که با روز ناپدید شدن هم‌خوان است؛ ایران گلوبال و ایران پدیا پیدا شدن پیکر را ۲۹ مهر دانسته‌اند. این یادبود تاریخ ۱۸ اکتبر را که پیش‌تر ثبت شده نگه می‌دارد و این تفاوت‌ها را یادآور می‌شود. سن ۲۲ سالهٔ صفحه نیز با ۲۱ سالهٔ عفو بین‌الملل فرق دارد.

مادرش سمیه ساریخانی دشتی به دادخواهی ادامه داد. به گزارش کمپین دفاع از زندانیان سیاسی و مدنی و صدای آمریکا، روز ۵ مهر ۱۴۰۲ (۲۷ سپتامبر ۲۰۲۳) نیروهای لباس‌شخصی او را بدون ارائه حکم قضایی در منزلش در تهران بازداشت و به مکان نامعلومی منتقل کردند.