دانش رهنما

دانش رهنما اهل روستای بزرگ بالو در نزدیکی ارومیه، استان آذربایجان غربی، بود. گزارش‌های سالگرد کُردپا نام پدر و مادرش را علی و خاتون و تاریخ تولدش را ۲۱ اردیبهشت ۱۳۷۹ ثبت کرده‌اند که بر این اساس ۲۲ ساله بود، همان سنی که عفو بین‌الملل و هه‌نگاو آورده‌اند؛ فهرست کانون حقوق بشر ایران و گفت‌وگوی پیشین کُردپا سن او را ۲۵ سال نوشته‌اند. او پدر دختری خردسال بود و کُردپا او را از دوستان صمیمی فرجاد درویشی، جوان دیگری از بالو که ۲۹ شهریور ۱۴۰۱ در ارومیه با گلوله کشته شد، توصیف می‌کند.

شامگاه چهارشنبه ۳۰ شهریور ۱۴۰۱ (۲۱ سپتامبر ۲۰۲۲)، در هفته نخست خیزش «زن، زندگی، آزادی»، نیروهای بسیج پایگاه روستا به سوی جوانانی که در نزدیکی جمع شده بودند تیراندازی کردند. هه‌نگاو می‌گوید او پس از مراسم خاکسپاری فرجاد درویشی در روستا با شلیک مستقیم نیروهای بسیج کشته شد. به نوشته کُردپا، دانش هنگام نجات عبدالله محمودپور که پیش‌تر هدف گلوله قرار گرفته بود، تیر خورد و سه گلوله به پشت، شکم و پایش اصابت کرد. گزارش‌های سالگرد کُردپا می‌گویند خانواده حدود ساعت ۸ شب به بیمارستان خمینی ارومیه رسیدند و او حدود چهل دقیقه بعد جان باخت، در حالی که منبع گفت‌وگوی پیشین کُردپا گفته بود هر دو جوان بلافاصله در بیمارستان بالو جان باختند. در گواهی فوت او علت مرگ «برخورد اجسام سخت یا تیز» ثبت شد، هرچند پزشکی قانونی به خانواده گفته بود فرزندشان بر اثر اصابت گلوله کلاشینکوف جان باخته است.

نهادهای امنیتی به خانواده فشار آوردند که پیکر را شبانه دفن کنند، اما خانواده نپذیرفت. او اول مهر ۱۴۰۱ همراه عبدالله محمودپور با حضور گسترده مردم در آرامستان بالو به خاک سپرده شد و پس از آن معترضان پایگاه بسیج روستا را به آتش کشیدند. اداره اطلاعات ارومیه بعدها برادران او را احضار کرد و از آنان تعهد سکوت گرفت. در مراسم چهلم او، نیروهای اطلاعات و بسیج آرامستان را محاصره کردند و مانع حضور مردم شدند. ۲۱ اردیبهشت ۱۴۰۲ خانواده و نزدیکانش تولد او را بر مزارش گرامی داشتند و مادران دادخواه کبوتر آزاد کردند. خانواده علیه بسیجیان پاسگاه بالو شکایت کرد اما پاسخی نگرفت و سپاه پاسداران اعلام کرد او اغتشاشگر بوده و هنگام حمله به پایگاه بسیج کشته شده است. خانواده درخواست ثبت او به عنوان شهید حکومتی و دریافت دیه را رد کرد. در دومین سالگرد، ۳۰ شهریور ۱۴۰۳، نیروهای امنیتی به شکل گسترده به بالو اعزام شدند و راه‌های آرامستان را بستند.

شبکه حقوق بشر کردستان او را در شمار چهار کشته همان روز در بالو و اشنویه نام برد و فهرست شورای ملی مقاومت نیز دانش رهنما را در ارومیه در ۲۱ سپتامبر ثبت کرده است. گزارش ۲۰۲۶ عفو بین‌الملل با عنوان «زندگی‌های به‌طرزی وحشیانه کوتاه‌شده» او را ۲۲ ساله و کشته‌شده در ۲۱ سپتامبر ۲۰۲۲ در بالو ثبت کرده است.